Pszczoły chcą się rozmnażać. To proste. Bardzo intensywnie latają tam i z powrotem, aby nakarmić swoje potomstwo.
Larwy, bo tak nazywane są także młode pszczoły, bardzo lubią pyłek. Znajdują się w nim: białko, tłuszcze, witaminy, minerały i wiele innych.
Zbieraniem pyłku zajmują się robotnice. Aby jednak pszczele opiekunki mogły same sprawnie poruszać skrzydłami, również potrzebują szybko dostępnych kalorii w postaci cukru lub nektaru.
Pszczoły mogą pozyskiwać nektar niemal ze wszystkich roślin miododajnych, które zapewniają im szybkie źródło pożywienia.
Inaczej jest z pyłkiem. Kwiat również pragnie się rozmnażać, co odbywa się poprzez przenoszenie pyłku z kwiatu męskiego na słupek kwiatu żeńskiego. W tym celu kwiat przyciąga pszczoły, które wykonują tę pracę w zamian za nektar.
Im więcej pyłku pszczoła „przypadkowo” zabierze ze sobą, tym większa szansa na zapylenie kwiatu.
Wyzwaniem dla rośliny jest więc uzyskanie kształtu, który będzie to jak najskuteczniej umożliwiał.
Im większa różnorodność roślin i krzewów kwitnących na terenach zieleni, tym więcej pszczół zbiera pyłek, a co za tym idzie – więcej może się ich rozmnażać. Na tym właśnie polega bioróżnorodność!
Wiosna jest kluczowym okresem dla wczesnych pszczół. Wracają one do aktywności po zimie i od razu potrzebują odpowiedniej ilości pożywienia.
Na szczęście istnieje wiele kwiatów, które mogą im pomóc w tym okresie.
Krokusy (Crocus): są to chyba ulubione kwiaty pszczół.
Kwitną one wcześnie, a także dostarczają wysokiej jakości nektaru i pyłku. Właśnie dlatego cieszą się dużą popularnością wśród pszczół miodnych i dzikich.
Krokus Tommasiniego (Crocus tommasinianus) jest szczególnie lubiany jako jeden z najwcześniej kwitnących.
Śnieżyczki przebiśnieg (Galanthus nivalis): wczesne kwitnienie sprawia, że kwiaty te są idealne dla pszczół, które właśnie kończą okres zimowania.
Cykle życia pszczół miodnych i dzikich są różne, co wiąże się także z tym, że inne jest także ich zapotrzebowanie na miejsca do gniazdowania zimą.
Pszczoły miodne żyją w koloniach składających się z 10 tys. osobników zimą i nawet do 60 tys. osobników latem. Jest to gatunek społeczny z wyraźnie widocznym podziałem zadań.
Królowa ma za zadanie składać jaja, trutnie zapładniają młode królowe, a robotnice wykonują wszelkie prace, które są konieczne na rzecz kolonii.
Każda pszczoła robotnica wykonuje w ciągu swojego życia różne zadania, w zależności od swojego wieku.
Gromadzą one zapasy miodu, które pozwalają kolonii przetrwać zimę oraz inne okresy, w których brakuje pożywienia.
Pszczoły dzikie nie gromadzą pożywienia, a ponieważ prowadzą samotniczy tryb życia, nie mogą delegować zadań robotnicom.
Trzmiele żyją w małych koloniach liczących od 50 do maksymalnie 500 osobników. Tylko królowe przeżywają zimę i wiosną zaczynają zakładać nową kolonię.
Życie dzikich pszczół jest zazwyczaj krótkie i trwa zaledwie kilka tygodni. Dla porównania pszczoły miodne żyją dłużej:
Podczas gdy pszczoły miodne są zazwyczaj trzymane przez pszczelarza w ulu, dzikie pszczoły szukają miejsc w ziemi, w istniejących otworach i pęknięciach lub w łodygach z miękkim rdzeniem (takich jak jeżyna, czarny bez lub dziewanna).
Około 30% dzikich pszczół gniazduje nad powierzchnią ziemi, a 70% pod ziemią.
Szczególną popularnością cieszą się wśród pszczół strome, nasłonecznione powierzchnie gruntu, takie jak strome ściany wzdłuż ścieżek i rowów, skarpy dróg, groble i nasypy oraz zbocza hałd piasku lub gliny.
Na płaskich terenach tego typu struktury są jednak rzadkością. W takich rejonach rozwój populacji dzikich pszczół można stymulować poprzez pewne „interwencje ziemne”.
Pozwala to nawet zakładać gniazda gatunkom pszczół, które wcześniej nigdy nie występowały na danym terenie.
Martwe pnie i gałęzie są bardzo ważnymi miejscami do gniazdowania i lęgu, a także są cennym źródłem pożywienia dla wszelkiego rodzaju roślin i zwierząt.
W miejscach nasłonecznionych są one wykorzystywane przez pszczoły i osy z rodziny grzebaczowatych.
W zacienionych miejscach mogą rozwijać się na nich i w ich wnętrzu grzyby i muchówki z rodzaju bzygowatych, a także wszelkiego rodzaju chrząszcze, pająki i stonogi. Właśnie dlatego nie należy usuwać martwych pni ani gałęzi z parków, ogrodów czy rezerwatów przyrody.
Ze względów bezpieczeństwa – jeśli zajdzie taka potrzeba – można znaleźć dla nich inną lokalizację.
Wczesną wiosną, kiedy w zasadzie jest jeszcze zima, w cieplejsze dni pszczoły zlatują się do pierwszych wiosennych kwiatów.
Pszczoły miodne zamieniają nektar w miód, dzięki czemu zachowuje on świeżość na dłużej. Aby móc jeść miód, należy go ponownie rozcieńczyć. Do tego potrzebna jest woda.
Miód zawierający ponad 50% cukru jest rozcieńczany przez pszczoły, aby mogły go one następnie spożyć. Wczesną wiosną kolonia pszczół wciąż żywi się zapasami zgromadzonymi w poprzednim roku.
Ponieważ nektaru nie jest jeszcze wystarczająco dużo, aby można go było wykorzystać jako pożywienie, do rozcieńczania miodu z zapasu potrzebna jest woda.
Woda jest niezbędna również wiosną do karmienia larw.
W gorące letnie dni pszczoły gromadzą wodę, aby regulować mikroklimat panujący w kolonii pszczół.
Kiedy jest ciepło, pszczoły miodne regulują temperaturę w gnieździe poprzez rozprowadzanie wody w jego wnętrzu oraz w plastrach, w których znajdują się jaja i larwy; wachlowanie skrzydłami przyspiesza parowanie i chłodzi gniazdo.
Ponieważ pszczoły nie odbywają długich lotów wczesną wiosną, ważne jest, aby w pobliżu ich kolonii znajdowało się bezpieczne źródło wody.
Poidło to zbiornik na wodę dla pszczół pokryty warstwą mchu, aby owady nie mogły się w nim utopić.
Oprac. na podstawie Verver